Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst

De Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst of WGBO (Wet van 17 november 1994 tot wijziging van het Burgerlijk Wetboek en enige andere wetten in verband met de opneming van bepalingen omtrent de overeenkomst tot het verrichten van handelingen op het gebied van de geneeskunst) is de op 1 april 1995 in werking getreden toevoeging van boek 7, titel 7, afdeling 5 aan het Burgerlijk Wetboek (Nederland) (B.W.). Een geneeskundige behandelingsovereenkomst is een vorm van een overeenkomst van opdracht (titel 7.7 B.W.).

In deze wet wordt onder meer recht van inzage in het eigen medische dossier geregeld. Ook bevat de WGBO een informatieplicht en toestemmingsvereiste. De zorgverlener is verplicht de patiënt naar redelijkheid te informeren en deze toestemming voor een behandeling te vragen (bij kinderen de ouder of voogd). De patiënt is verplicht de zorgaanbieder correct en zo volledig mogelijk te informeren. Een zorgverlener heeft de plicht in levensbedreigende situaties te handelen. Dit betekent echter niet dat de patiënt zorg kan eisen van zijn behandelaar, in bepaalde gevallen kan deze zorg weigeren.

De informatieplicht betreft de volgende onderwerpen:

  1. De aard en het doel van de behandeling: wat houdt de behandeling precies in? Wat denkt de zorgverlener ermee te bereiken?
  2. De risico’s en de gevolgen van de behandeling: welke complicaties of bijwerkingen kunnen optreden?
  3. Eventuele andere behandelingsmogelijkheden: wat zijn daarvan de voor- en nadelen?
  4. De vooruitzichten voor de gezondheidstoestand van de cliënt: wat staat hem te wachten ?

Voor iedere geneeskundige behandeling, waarbij acuut ingrijpen niet direct is vereist, is mondelinge of schriftelijke toestemming van de patiënt vereist. Zonder deze toestemming kan de hulpverlener geen behandeling starten of voortzetten. Als de patiënt of de zorgverlener dat wil, legt de zorgverlener in het dossier vast voor welke verrichtingen de patiënt toestemming heeft gegeven. Bij niet-ingrijpende verrichtingen kan toestemming als gegeven worden verondersteld.

Belangrijkste bepalingen van de WGBO zijn:

  1. Regeling minderjarigen en wilsonbekwamen
  2. Informatieplicht
  3. Toestemmingsvereiste
  4. Inlichtingen- en medewerkingsplicht van de patiënt
  5. Goed hulpverlenerschap
  6. Dossierplicht
  7. Vernietigingsrecht
  8. Recht op inzage en afschrift
  9. Geheimhoudingsplicht
  10. Recht op privacy
  11. Opzegging van de behandelingsovereenkomst
  12. Loon
  13. Aansprakelijkheid